HalkbilimiGiyim-Kuşam

Türk Kültüründe Çorap, Nasıl Örülür? Motiflerin Anlamı Nedir?

Sanayileşmeden önce çoraplar nasıl örülürdü? Türkler hangi çorapları giyerdi, çorapların motifleri ne anlama geliyor?

Türk Kültüründe Çorap ve Motifler Hakkında Bilgi

Türkler çoraplarını elde ve beş şiş ile örüyorlardı. örgü malzemesi olarak, yün, iplik, tiftik ve ibrişim inceliğinde ipek kullanırlardı. Bölgelere göre çeşitli özellikler gösteren bu çoraplar el dokuması sanatının en güzel örneklerini vermiştir. Anadolu çorapları sadece dokunduğu malzeme bakımından değil, motifleri, renkleri ve bu renk ve motiflerin temsil ettiği anlamlar bakımından da büyük özellik ve önem taşıyordu.

Çoraplara örülen her motifin bir ayrı anlamı vardı. Bu motiflere bakarak onu giyen hakkında bilgi edinmek mümkündü. Renkli motiflerle süslü çorapları kadınlar kadar erkekler de giyerdi ve pazar yerine inmiş bir erkeğin çorap motiflerinden onun dağlı mı, ova köyünden mi, bekar mı. evli mi, köyün büyük ağası mı. küçük ağası mı olduğunu çıkarmak mümkündü.

Çoraplarda kullanılan motiflerin adları vardı: Sarhoş yolu Şaşırdı, aşık yolu, mektepli kızlar v.b. Bir erkeğe ilgisini belli etmek isteyen kız. duygularını bu motiflerden birini kullanarak dile getirir ve o çorabı hediye ederdi. İplikleri kök boyalarla boyanan ve evlerde bükülen Anadolu halk çoraplarından derlenmiş zengin örnekler çeşitli etnoğrafya müzelerinde (Ankara, Bergama, İstanbul). İstanbul Resim ve Heykel müzesinde (Kenan özbel armağanı) ve özel koleksiyonlarda vardır. Bugün Anadolu’da da el örgüsü çoraplar ortadan kalkmakta yerini makine çoraplarına bırakmaktadır.

Son yıllarda çorap yapımcıları, çeşitli modalar sonucu, naylondan, pamuktan, yünden, ağ örülü renkli (dantel çorap, file çorap v.b.) birçok fantezi çorap modellerini piyasaya sürdüler. Bazı tür çoraplar, lastik kenarları veya aynı dokumadan bir sliple uzatılmaları sayesinde jartiyersiz giyilebilir. Bu yeni yapını tarzını, durumlarını büyüklerden daha kolay değiştirebilen küçük veya orta işletmeler de benimsedi.

Kültürel Bellek

Kültürümüzün korunması, yaşatılması ve gelecek kuşaklara aktarılması amacıyla hazırlanmış bir Web sitesidir. Site içerikleri başta Ansiklopediler olmak üzere değişik kaynaklardan derlenmiştir. Gazi Üniversitesi ( Türk Halk bilimi Bölümü) öğrencilerinin folklor derlemeleri de sitemizde yer almaktadır. serkan.gakko@gmail.com iletişim kurabilirsiniz.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Kapalı