Türkiye’deki İlk Belgesel Filmler

Türkiye’deki İlk Belgesel Filmler

- in Bilgi

Belgesel film nedir? Türkiye’deki ilk belgesel film hangisidir, hangi tarihte kim tarafından çekilmiştir

Bir ülke, bölge, kişi, halk, vb’yi tanıtmak amacıyla çekilmiş film. Tanımı gereği, belgesel filmin yalnızca gerçeği yansıttığı yolunda yaygın bir görüş bulunmakla birlikte bu filmlerin büyük çoğunluğu tarafsız bir bakış açısıyla çekilmemiştir. Yalnızca konunun seçimi bile bir yorum içerir. Bu yüzden, belgesel filmi “kurguya dayanmayan” film diye tanımlamak belki de daha doğru olur. Belgeseller çoğunlukla dikkatle yazılmış bir senaryo ve titizlikle kurulmuş bir çatıya dayanırlar; amatör oyuncularla, doğaçtan diyaloglarla, gizlenmiş kameralarla çekilseler de, incelikli bir bakış açısını yansıtırlar.

Türkiye’de ilk belgesel filmler, 14 Kasım 1914’te Fuat Uzkınay tarafından çekildiği (Ayastefanos’taki Rus anıtının yıkılışı) bilinen, ama günümüze kalmayan filmden sonra, gene Fuat Uzkınay tarafından Ordu Merkez Sineması için çekilen filmlerdir (Sultan Reşat’ın Cenaze Töreni), vb. Sonraki belgesel filmler genellikle haber ağırlıklı olmuş, İstanbul Üniversitesi Film Merkezinin kurulmasından (1956) sonra, Sabahattin Eyüboğlu ve Mazhar Şevket İpşiroğlu Hitit Güneş (Berlin Film Festivalinde Gümüş Ayı ödülü), Adnan Benk ile Mazhar Şevket İpşiroğlu Akdeniz ve Adnan Benk Ben Asitavandes (Padova Üniversitesi Sanat Şenliğinde, sanat filmleri dalında ikincilik ödülü) adlı filmleriyle, belgesel filme Türkiye’de büyük bir atılım yaptırmışlardır.

Yorum Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir