Duvergere Göre 27 Mayısın Sebebi Nedir?

ForumKategori: NedirDuvergere Göre 27 Mayısın Sebebi Nedir?
kulturelbellek (Admin) sordu 3 hafta once

Maurice Duverger, Diktatörlük Üstüne  adlı eserinde Kemalizmin amacını ve 27 Mayısın sebebini şöyle anlatmaktadır:

Türkiye’de Mustafa Kemal batılı tipte bir siyasi demokrasinin şartlarını hazırlamak için, tek partinin Leninci usullerini kullanmıştı. O, bunu ampirik olarak yapmış; denemesinin ideolojisi ancak sonradan hazırlanmıştır. Nüfusun büyük çoğunluğunun cahil, geri kalmış, okumaz-yazmaz olduğu feodal ve tarımcı bir ülkede çok partili ve serbest seçimli batılı bir sistemin hiç bir anlamı yoktur. Bu yapmacık dekor arkasında büyük mülk sahipleri ve geleneksel şefler seçim iplerini çekecek ve eski yapılar sürüp gidecektir. Demokrasiyi kurmadan önce bunun şartlarını yaratmak gerekirdi: Devrimci Kemalizmin amacı işte buydu…»

Kemalist  tipteki tek partiler az belirli bir yapıya sahiptir. Memleketin demokratik eğilimi ancak, geçiş devriminin siyasi bütünlüğü çok ileri vardırılmaz ise mümkün olur. Şu halde parti, bütün üyelerine kabul ettirilmeye çalışılan bir doktrine sahip olmadan önce yumuşak bir şekilde teşkilatlandırılmalıdır. Gelecekteki birçok partinin çekirdeği olan çeşitli «eğilimler» onun içerisinde oluşurlar. Ve millet, demokrasi rejiminde yaşamaya henüz hazır olmadıkça da, orada kapalı kalırlar. Böylelikle demokratik tartışma, halk buna gerçekten katılmaya yetenekli hale geldikçe gelişebilir.

Bu evrim şeması Türkiye’de uygulanmıştır: Savaş arefesinde oldukça net bulunan iç eğilimler sonradan birçok parti halinde bölünmüşlerdir. 1950 seçimlerinde muhalefetin zaferiyle Türk diktatörlüğü batılı bir demokrasiye dönüşmüştür. İktidara geldiklerinde, ne yazık ki, muzaffer parti bir geriye dönüşte bulunmaya ve kendi yararına bir birliği yeni baştan kurmaya çalışmıştır. Bu durum da 1960 hükümet darbesine sebep olmuştur.