Kindi Kimdir? Eserleri Nelerdir? Neyi Bulmuştur?

- in Biyografi
62
0

Kindi kimdir (hayatı) Kindi eserleri nelerdir, neyi bulmuştur, kitapları, yaptığı çalışmalar hakkında bilgi.

KİNDİ. (796-871). İslam aleminde yetişen ilk filozof. Arap olduğu için “Arap Filozofu” lakabıyla anılır. Tam adı Ebu Yusuf Yakub b. İshak el-Kindi’dir. Aristokratik bir aileye mensup olan Kindi’nin babası ve dedeleri hep idareci kimselerdi. Soyu, çok eski bir Arap kabilesi olan Kinde kabilesine dayanır.

Babasının vali olduğu Kufe şehrinde doğmuştur. İlk öğrenimini Kufe’de yapmış, daha sonra öğrenimini tamamlamak için önce Basra ve yüksek öğrenim için de Bağdat ‘a gitmiştir. Tıp, matematik, geometri, astronomi, müzik ve felsefi ilimleri öğrenmiştir.

Abbasi halifelerinden Memun zamanında üne kavuşan Kindi, aynı halife tarafından açılan ve ilk İslam felsefe ve tercüme akademisi olan Daru’l-Hikme’ye müdür tayin edildi. Orada Yunancadan, Süryaniceden ve diğer dillerden Arapçaya çevrilen eserleri kontrol etti. Bu arada, ilmi araştırmalar da yaptı. Mutasım zamanında Abbasi sarayına davet edildi ve halifenin oğlu Ahmet’in özel eğitimiyle meşgul oldu. Saray kütüphanesiyle de ilgilendi. Oradaki eserlerin tetkikiyle uğraştı. Mütevekkil zamanında siyasal sebeplerle saraydan ayrılmak zorunda kaldı, ölünceye kadar bilimsel araştırmalar yaptı ve eserler verdi. Bağdat’ta ölmüştür.

Kindi’nin, felsefe, mantık, müzik, tıp, astronomi, matematik ve ahlak konusunda 260’a yakın eser yazdığı bilinmektedir. Bunlardan çoğu bugün elde mevcuttur. XII. yüzyıldan itibaren Kindi’nin önemli bazı eserleri Latinceye çevrilmiştir. Felsefe konusunda en önemli eseri Kitâb fil-Felsefeti’l-Ulâ’ dır.

Sadece iyi bir filozof değil, aynı zamanda bir bilim adamıydı. Yunan felsefesini ana hatlarıyla iyi bilen Kindî, özellikle Aristo ve Eflatun’dan etkilenmiştir. Fakat gerek felsefe ve gerekse bilimde kendine has birçok yeni fikirlere de sahiptir. Dinle felsefenin gayelerinin aynı olduğunu, her ikisinin de insanı mutluluğa götüreceğini söyler. Eflatun gibi, felsefeyi İnsanın kendisini bilmesi olarak tanımlar. Alemin sonlu olduğunu, dolayısıyla yaratılmış olduğunu, geometrik postülalar ve mantıki delillerle izah eder. Aristo gibi, Allah’ın varlığını “İlk Hareket Verici” deliliyle ispatlar. Allah’ın varlığı ve sıfatları konusunda, fikirleri Mutezile denen akılcı İslam mezhebine daha yakındır.
Öte yandan Einstein gibi, zaman ve mekanın rotatif (izâfi) olduğunu kabul eder. Eski Yunan atomculuğunu reddeder. Maddeyi sonsuza kadar bölünür kabul eder. İlaçların birleşim miktarını tayin etme ilmi olan posolojinin ilk kurucularındandır. Yine Kindi, müzik ile ilk defa felç hastalığını tedavi eder. Göğün maviliğini bilimsel olarak ilk defa açıklayan odur.

Kindi, kendisinden sonra gelen birçok İslam düşünür ve bilim adamına etki etmiştir. Onun felsefi görüşlerinden yararlananların başında bir Türk olan, talebesi Sarahsî ile Farabi, Gazalt gelir. Birunide onun bilhassa eczacılık ve mineraloji hakkındaki görüşlerinden faydalanmıştır. Kindi’nin Batı ve Yahudi düşünce sistemine ve bilimine de tesiri büyük olmuştur. O, Batılılarca Alkindus adıyla tanınıyordu. Orta Çağ’ in ünlü bilim adamı ve düşünce tarihçisi Geronimo Cardano, Kindi’yi dünyanın en büyük on iki kişisinden biri sayar. Ayrıca Roger Bacon da onu, bilhassa optik hakkındaki görüşlerinden dolayı çok över.

Büyük Kültür Ansiklopedisi 7 Cilt 2697