Ana Sayfa Biyografi Ahmet Talat Onay

Ahmet Talat Onay

169
0

 Ahmet Talat Onay Halkbilimi çalışmaları ve eserleri hakkında bilgiler

Ahmet Talat Onay Kimdir

Çankırı’da doğmuş, annesinin adı Afife Hanım, babasının adı Hafız Numan Efendi’dir. İlk öğrenimini babasından almış, orta öğrenimini 1905 yılında Çankırı İdadisi’nde tamamlamıştır. Lise öğrenimine 1905-1907 yılları arasında Kastamonu İdadisi’nde devam etmiş, son sınıfın dört ayını Ankara İdadisi’nde okuyarak 1907’de buradan mezun olmuştur. Aynı yıl Darülfünun Edebiyat Bölümü’ne kaydolmuş, 1910 yılında mezun olmuştur. Ankara Darülmuallim Rüştiyesi Edebiyat öğretmenliğine tayin olmuş, ancak Sultanî Okulları Edebiyat Öğretmenliği sınavına girerek, başarılı olduğundan Bakanlığın emriyle, görevine başlamadan Kastamonu Sultanîsi Edebiyat öğretmenliğine atanmıştır. 1912 yılında aynı okulun Tarih öğretmenliği görevi de Onay’a verilmiştir. 15 Ocak 1914 tarih 2519 sayılı kararname ile “salâhiyeti haricinde bir takım işlere müdahale ettiği ” gerekçesiyle görevinden azledilmiştir. Ancak beş ay sonra görevine tekrar getirtilmiştir.

1915 yılında askere alınan Onay, İzmir Sultanîsi Edebiyat öğretmenliği tayini çıktığından para bedeli ödeyerek askerlikten ayrılmıştır. İzmir’de 1916¬1917 yılları arasında Darülmuallim’de, 1917-1918 yılları arasında Yüce Hilal Kı z Lisesi’nde Edebiyat öğretmenliği görevlerinde bulunmuştur. 1919-1920 yılları arasında Kastamonu Sultanîsi’nde Edebiyat öğretmenliği yapmış, Tiraje, Köroğlu, Açıksöz dergi ve gazetelerinde Milli Mücadeleyi destekleyen yazılar yazmıştır. 1920’de Zonguldak Milli Eğitim Müdürlüğüne getirilmiş, 1922’de de Ankara Milli Eğitim Müdürlüğüne getirilmiştir. 12 Ağustos 1923 tarihinde ise Çankırı Milletvekili olmuştur.

1930-1938 yılları arasında Çankırı’da Duygu Gazetesini çıkarmıştır. Bu gazetede siyasi yazılar yanında dil, edebiyat, folklor ve halk edebiyatı ile ilgili yazılara ağırlık verilmiştir. Ayrıca Kastamonu’da Köroğlu, Çankırı’da Halk Yolu ve Necat, Bolu’da Abant, İstanbul’da Eşref ve Muallim, Anakara’da Sa’y, Konya’da Hüküm, Bursa’da Yeni Fikir gibi birçok gazete ve dergide şiiri ve yazısı yayınlanmıştır.

Onay, 14-15 yaşlarındayken amcası Hakkı Efendi’nin şiir mecmuası eline geçmiş, buradaki koşmaları taklit ederek şiirler yazmaya başlamıştır. Başlangıçta türkü ve koşmaları taklit ederek hece vezni ile şiirler yazarken, lise yıllarına hocasının etkisiyle Divan şiiri tarzına yönelmiştir. Darülfünun yıllarında başlayan Türkçülük akımının etkisiyle daha şuurlu şiirler yazmaya başlamıştır. Velet Çelebi, Ahmet Hikmet, Necip Asım ve İzzet Ulvi gibi yazarların hece veznine dair yazdıklarını okumuş, Mehmet Emin’in Türkçe şiirlerinden etkilenmiştir. Ayrıca Türk Yurdu’nu takip etmiştir.

Onay, daha çok halk edebiyatı sahasındaki çalışmalarıyla tanınmıştır. Bununla birlikte memleket, dil ve edebiyat meseleleri hakkında da yazılar yazmıştır.Ayrıca halk hikayeleri ve masallarını tespit ve yayınını teşvik etme gereğini ortaya koymuştur. 22 Eylül 1956 tarihinde Ankara’da vefat etmiştir.

Eserleri A.Kitapları

  • 1924, Bolu Vilayeti Salnâmesi, Bolu, 676 s.
  • 1928, Âşık Dertli, Hayatı, Divanı, Bolu, 165+4 s.
  • 1928, Halk Şiirlerinin Şekil ve Nev’i, İstanbul, 186 s.
  • 1931, Çankırı Şairleri, C.1, Çankırı, 380+18+47 s.
  • 1933, Çankırı Şairleri, C.2, Çankırı, 393 s.
  • 1933, Türk Şiirlerinin Vezni, İstanbul, 238 s.
  • 1933, Âşık Tokatlı Nuri, Çankırı, 321+7+7 s.
  • 1933, Dâstân-ı Ahmet Haramî, Çankırı, 112+20 s. B.Makaleleri
  • 1919, Halk Edebiyatı Hakkında-1, Halka Doğru, S.1, (1 Şubat 1335),
  • 1919, Halk Edebiyatı Hakkında-2:Atalar Sözü, Halka Doğru, S.2, (15 Şubat 1335), s.11.1
  • 1919, Halk Edebiyatı Hakkında-3:Atalar Sözünün Tasnifine Dair Tecrübe, Halka Doğru, S.3, (1 Mart 1335), s.10.
  • 1919, Halk Edebiyatı Hakkında-4:Atalar Sözünün Tasnifine Dair Tecrübe, Halka Doğru, S.4, (15 Mart 1335), s.5.
  • 1932, Âşık Dertli’ye Dair Yeni İki Vesika-1, Duygu, S.96, s.2-3.
  • 1932, Âşık Dertli’ye Dair Yeni İki Vesika-2, Duygu, S.97, s.3-4.
  • 1933, Hürü Hikayesi, Duygu, S.128, s.3.
  • 16. 1933, Hürü Hikayesi, Duygu, S.129, s.4.
  • 1933, Atalar Sözü, Duygu, S.144, s.2-3.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here